Bezwaar bij het bestuursorgaan

Op grond van artikel 8:1 Awb kan een belanghebbende beroep bij de bestuursrechter instellen tegen een besluit van een bestuursorgaan. Een belanghebbende is op grond van artikel 1:2 Awb degene wiens belang rechtstreeks bij het besluit is betrokken. In het kader van de Wlz is dit meestal de Wlz-verzekerde. In artikel 1:3 Awb staat wat onder een ‘besluit’ wordt verstaan: ‘een schriftelijke beslissing van een bestuursorgaan, inhoudende een publiekrechtelijke rechtshandeling’. Voorbeelden van besluiten in het kader van de Wlz zijn: de beslissing van de SVB of iemand verzekerde is, het indicatiebesluit van het CIZ, het vaststellen van de eigen bijdrage door het CAK en de toekenning van een persoonsgebonden budget door het zorgkantoor. Zorg in natura op grond van de Wlz wordt gezien als het toewijzen van zorg. Hiertegen kan geen beroep worden ingesteld.

Voorafgaand aan het beroep bij de bestuursrechter moet bezwaar worden gemaakt bij het bestuursorgaan dat het besluit heeft genomen. Dit volgt uit artikel 7:1 Awb. Gaat het om een besluit dat in bezwaar is genomen of richt het beroep zich tegen het niet tijdig nemen van een besluit, dan is geen bezwaar nodig. Verder biedt artikel 7:1a Awb de mogelijkheid dat met instemming van alle partijen de bezwaarschriftprocedure wordt overgeslagen. In het bezwaarschrift moet de indiener het bestuursorgaan daar dan om verzoeken. Vervolgens dient het bestuursorgaan hierover zo spoedig mogelijk een besluit te nemen.

De algemene regels voor het indienen van een bezwaarschrift staan in hoofdstuk 6 Awb. Afdeling 7.2 Awb geeft de regels voor het horen van belanghebbenden en het beslissen op het bezwaarschrift.

Indienen van een bezwaarschrift

De bezwaarschriftprocedure begint op grond van artikel 6:4 van de Awb met het indienen van een bezwaarschrift bij het bestuursorgaan dat het besluit heeft genomen. In artikel 6:5 Awb staat dat het bezwaarschrift wordt ondertekend en ten minste bevat:

de naam en het adres van de indiener;

de datum van het bezwaarschrift;

een omschrijving van de beslissing waartegen bezwaar wordt gemaakt;

de reden waarom de indiener het niet eens is met de beslissing.

De termijn voor het indienen van een bezwaarschrift is op grond van artikel 6:7 Awb zes weken. Artikel 6:14 Awb schrijft voor dat het bestuursorgaan de ontvangst van het bezwaarschrift schriftelijk bevestigt. Het bezwaarschrift kan op grond van artikel 6:21 Awb schriftelijk worden ingetrokken. Tijdens het horen kan het bezwaar ook mondeling worden ingetrokken.

Horen van de belanghebbende

Veel mensen kunnen hun standpunt beter mondeling verwoorden, dan op schrift. Daarom is het horen van belanghebbenden een belangrijk onderdeel van de bezwaarschriftprocedure

Zie artikel 7:2 Awb.

. Tijdens een hoorzitting kan ook om extra informatie worden gevraagd of worden gezocht naar een minnelijke oplossing.

Op grond van artikel 7:3 Awb kan het bestuursorgaan in de volgende situaties afzien van het horen:

het bezwaar is kennelijk niet-ontvankelijk;

het bezwaar is kennelijk ongegrond;

de belanghebbende heeft aangegeven niet gehoord te willen worden;

de belanghebbende heeft niet binnen de door het bestuursorgaan gestelde termijn aangegeven dat hij gehoord wil worden; of

aan het bezwaar volledig tegemoet wordt gekomen en de belangen van anderen niet worden geschaad.

Tenzij het bestuursorgaan zelf hoort, vindt het horen plaats door één of meerdere personen die (in meerderheid) niet betrokken zijn bij de voorbereiding van de beslissing waarover het bezwaar gaat. Dit staat zo in artikel 7:5 Awb. Op verzoek van de belanghebbende kunnen op grond van artikel 7:8 Awb ook door hem meegebrachte getuigen en deskundigen worden gehoord. Verder schrijft artikel 7:7 Awb voor dat van het horen een verslag wordt gemaakt.

Wordt het bestuursorgaan na het horen feiten of omstandigheden bekend die voor de op het bezwaar te nemen beslissing van aanmerkelijk belang kunnen zijn? Dan wordt dit aan belanghebbenden meegedeeld en krijgen zij op grond van artikel 7:9 Awb de mogelijkheid om daarover te worden gehoord.

Beslissen op het bezwaarschrift

Op grond van artikel 7:10 Awb beslist het bestuursorgaan binnen zes weken op het bezwaar. Is er een bezwaaradviescommissie ingesteld, dan beslist het bestuursorgaan binnen twaalf weken. Deze termijnen worden gerekend vanaf de dag na die waarop de termijn voor het indienen van het bezwaarschrift is verstreken. Het bestuursorgaan kan de termijnen met maximaal zes weken verlengen. Verdere verlenging is onder meer mogelijk als de indiener van het bezwaarschrift daarmee instemt en de belangen van anderen niet worden geschaad.

Gaat het bezwaar over het recht op zorg of een vergoeding ingevolge de Wlz? Dan kunnen de Wlz-uitvoerder en het CIZ op grond van artikel 10.3.1 Wlz pas op het bezwaar beslissen, nadat Zorginstituut Nederland desgevraagd een advies heeft uitgebracht. Een advies is niet nodig indien:

het bezwaar gaat over een krachtens de Wlz verschuldigde bijdrage, die niet afhankelijk is van een medisch oordeel;

het bezwaar kennelijk niet-ontvankelijk is;

aan het bezwaar volledig wordt tegemoetgekomen;

het Zorginstituut geen advies heeft uitgebracht binnen tien weken na ontvangst van alle voor de beoordeling noodzakelijke informatie; of

het Zorginstituut heeft medegedeeld geen advies te zullen uitbrengen.

Is het Zorginstituut gevraagd om advies uit te brengen? Dan wordt de beslissing op bezwaar genomen binnen eenentwintig weken, gerekend vanaf de dag na die waarop de termijn voor het indienen van een bezwaarschrift is verstreken. Dit volgt uit artikel 10.3.1, vijfde lid, van de Wlz

Voor de behandeling van het bezwaarschrift mag het bestuursorgaan de belanghebbende op grond van artikel 7:15 Awb geen kosten in rekening brengen. De kosten die de belanghebbende redelijkerwijs heeft moeten maken worden uitsluitend vergoed als het besluit waartegen bezwaar is gemaakt door ernstige onzorgvuldigheid in strijd met het recht is genomen. Bovendien moet de belanghebbende daarom vragen, voordat het bestuursorgaan op het bezwaar beslist. In het Besluit proceskosten bestuursrecht staat welke kosten voor vergoeding in aanmerking komen en op welke wijze het bedrag wordt vastgesteld.

Artikel 6:23 Awb schrijft voor dat bij de beslissing op het bezwaarschrift het bestuursorgaan meldt door wie, binnen welke termijn en bij welk orgaan beroep kan worden ingesteld.