Ik ben een luie burger. Tenminste, zo voelt dat sinds de introductie van het begrip participatiesamenleving in 2013. Daarvoor was ik best een actieve burger, al zeg ik het zelf: ik deed vrijwilligerswerk in de sportvereniging, was adviseur van de sportbond en zorgde lang voor mijn demente ouders. En dat laatste was mooi, bevredigend en zwaar. Het stopte nooit bij die ene dag in de week dat ik mantelzorger was. Soms speelde het wel 24 uur per dag door mijn hoofd: 'Heb ik het zo goed geregeld? Moet ik vaker gaan? Gaat het nu goed met de was, de boodschappen en de kleding? En zal ik de bovenbuurvrouw vragen vaker een oogje in het zeil te houden?’ Alsof je meedraait in de volcontinudienst.
Een onderzoek van Toni Calasanti en Neal King over man-vrouw verschillen in de mantelzorg schudde me laatst flink door elkaar. Wat blijkt? Mannen benaderen hun zorgtaak als een klus die geklaard moet worden. Met een begin en een eind, en als het klaar is zetten zij de zorg uit hun hoofd en gaan over tot de orde van de dag. Terwijl vrouwen meer emotioneel betrokken zijn bij de zorg. Zij kunnen er in hun hoofd continu mee bezig zijn, ook als ze in werkelijkheid maar korte tijd zorg verlenen.
Verklaart dat waarom vrouwen veel meer dan mannen mantelzorg als een zware belasting ervaren? Met alle gevolgen van dien: burn-out, stoppen met werken, of gewoon geen leuke vrouw, moeder, partner of vriendin meer zijn.
Het onderzoek van Calasanti en King uit 2007 is klein en buitenlands, dus is het de vraag of de resultaten ook nu voor Nederland gelden. En stel dat dat zo is, kunnen overbelaste mantelzorgende vrouwen dan in de leer bij mantelzorgende mannen? Over hoe de zorg uit het hoofd te zetten, hoe te focussen op die ene klus en het dan weer los te laten.
Misschien kunnen vrouwen dan de overstap maken - van de volcontinudienst naar afgeronde klussen.
